فرهاد میرسعیدیبازگشت به نقشهٔ گرامر

برگه تمرینِ همراهِ نقشهٔ گرامر

یک ساختار را انتخاب کن، به کار ببر و دوباره بررسی کن Choose, use, review, transfer

بعد از هر درس گرامر لازم نیست همه‌چیز را مرور کنی. یک ضعف مشخص را انتخاب کن، با آن جمله بساز، انتخابت را بررسی کن و همان معنی را در موضوعی تازه دوباره به کار ببر.

نسخهٔ PDF همین برگه تمرین را برای نوشتن و مرور آفلاین باز می‌کند.

یک ضعف مشخصیک جملهٔ تازهبررسی معنی و شکلنسخهٔ اصلاح‌شدهموضوع تازه

یک چرخهٔ مطالعه: یک ضعف → جملهٔ خودت → بررسی → بازنویسی → موقعیت تازه

این برگه را چطور استفاده کنی

این برگه را پس از یک درس گرامر یا وقتی در نوشته و گفتارت یک خطای تکراری می‌بینی، باز کن. در هر نوبت فقط یک هدف انتخاب کن. پیش از دیدن پاسخ‌ها، پاسخ اولت را روی برگهٔ چاپ‌شده یا در دفترت بنویس و پاکش نکن.

پاسخ‌های این صفحه ذخیره یا نمره‌دهی نمی‌شوند؛ اگر در مرورگر چیزی می‌نویسی، فقط یادداشت موقت است و ذخیره نمی‌شود.

نمونهٔ کامل: از معنی به انتخاب

سه سال پیش همسایه‌ات را شناخته‌ای و هنوز او را می‌شناسی. اول خودت یک جمله بساز. سپس پاسخ و دلیل را ببین.

یک پاسخ ممکن و دلیل انتخاب

I have known my neighbour for three years.

آشنایی سه سال پیش شروع شده و هنوز ادامه دارد. for three years مدت را نشان می‌دهد و بعد از have شکل سوم فعل، یعنی known، آمده است. know در این معنی معمولاً استمراری نیست.

I have been living next to my neighbour for three years.

این جمله می‌تواند درست باشد، اما معنای دیگری دارد: محل زندگی را بیان می‌کند، نه آشنایی با همسایه را.

پنج تمرین برای یک چرخهٔ کامل

پاسخ اول را پیش از بازکردن پاسخِ هم‌نام بنویس. سپس به همین تمرین برگرد؛ پاسخ اول را پاک نکن و نسخهٔ بازبینی‌شده یا دلیل درست‌بودنش را جدا نگه دار.

تمرین ۱

یک هدف مشخص انتخاب کن

نمونهٔ ساختگیِ زیر را بخوان. گوینده دربارهٔ یک دیدار تمام‌شده در دیروز حرف می‌زند.

Yesterday I have visited my aunt.

برای این نوبت مطالعه، فقط یک هدف بنویس که به همین خطا مربوط باشد. سپس بگو چرا از «مرور همهٔ زمان‌ها» عملی‌تر است.

پاسخت را روی کاغذ یا در دفترت بنویس؛ لازم نیست آن را در صفحه ثبت کنی.

تمرین ۲

یک وضعیتِ ادامه‌دار را بیان کن

از سال ۲۰۲۱ یک لپ‌تاپ را داری و هنوز از آن استفاده می‌کنی؛ یا از سال ۲۰۲۰ یک دوست را می‌شناسی و هنوز با او دوست هستی. با own یا know جمله بساز؛ در این معنی، شکل استمراری نیاور.

برای پاسخ، یکی از دو موقعیت را روی کاغذ انتخاب و جمله‌ات را زیر آن بنویس.

تمرین ۳

پایان‌یافته یا ادامه‌دار؟

الف) سارا از ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۲ در فروشگاه کار کرد و دیگر آن‌جا کار نمی‌کند. ب) سارا از ۲۰۱۸ در همان فروشگاه کار می‌کند و هنوز هم آن‌جا کار می‌کند. برای هر منظور یک جمله بنویس.

دو جمله را جدا بنویس تا دو معنی در یک پاسخ مخلوط نشوند.

تمرین ۴

یک ناهماهنگیِ since/for را بازبینی کن

منظور این است که مطالعه سه سال پیش شروع شده و هنوز ادامه دارد.

I have studied English since three years.

تمرین ۵

همان رابطه را به موضوعی تازه ببر

یک عادت، مهارت، وسیله، رابطه یا محل زندگی انتخاب کن که در گذشته شروع شده و اکنون هم ادامه دارد. یک پاسخ دیگر فقط در صورت تفاوت معنایی روشن اضافه کن.

موضوعی را انتخاب کن که واقعاً بتوانی رابطهٔ زمانی آن را توضیح بدهی؛ لازم نیست از نمونه‌های این برگه استفاده کنی.

پاسخ‌ها و دلیل انتخاب

پاسخ‌ها را پس از تلاش اول ببین. هدف، مقایسهٔ معنی و شکل جمله است؛ این نمونه‌ها تنها پاسخ‌های ممکن نیستند.

پاسخ تمرین ۱

هدف مناسب: «وقتی زمانِ اتفاق تمام شده است، گذشتهٔ ساده را از حال کامل جدا کنم.» yesterday زمانِ تمام‌شده را مشخص می‌کند:

I visited my aunt yesterday.

هدف فقط روی یک تصمیم کار می‌کند: انتخاب زمان برای رویداد تمام‌شده. «مرور همهٔ زمان‌ها» آن‌قدر گسترده است که در یک نوبت نمی‌توانی بررسی کنی چه چیزی را واقعاً اصلاح کرده‌ای.

بازگشت به تمرین ۱

پاسخ تمرین ۲

I have owned this laptop since 2021.
I have known my friend since 2020.

مالکیت یا آشنایی از نقطهٔ شروع تا اکنون ادامه دارد. اگر جمله‌ای با واژه‌های دیگر همین رابطهٔ زمانی را دقیق نشان می‌دهد، می‌تواند معتبر باشد؛ مهم این است که معنیِ ادامه‌دار بودن روشن بماند. پاسخ اولت را نگه دار؛ سپس نسخهٔ بازبینی‌شده یا دلیل درست‌بودنش را در تمرین بنویس.

بازگشت به تمرین ۲

پاسخ تمرین ۳

Sara worked in a shop from 2018 to 2022.
Sara has worked in the same shop since 2018.

بازهٔ پایان‌یافته با گذشتهٔ ساده می‌آید؛ since 2018 آغازِ وضعیتی را نشان می‌دهد که هنوز ادامه دارد.

Sara has been working in the same shop since 2018.

این جمله نیز می‌تواند درست باشد و ادامهٔ فعالیت را برجسته می‌کند. هر دو پاسخ اول را نگه دار و جفت بازبینی‌شده یا دلیل درست‌بودنشان را بنویس.

بازگشت به تمرین ۳

پاسخ تمرین ۴

I have studied English for three years.

for مدت را می‌آورد؛ since 2023 نقطهٔ شروع را، نه مدت سه سال. این دو عبارت فقط با یک زمانِ مرجعِ بیرونی ممکن است به یک بازه اشاره کنند؛ از خود عبارت‌ها نباید این برابری را فرض کرد.

I have been studying English for three years.

این شکل نیز معتبر است و روند فعالیت را برجسته می‌کند.

بازگشت به تمرین ۴

پاسخ تمرین ۵

I have lived in this neighbourhood for five years.
I have been learning to cook since last summer.

اولی یک وضعیت و دومی روند فعالیت را برجسته می‌کند. پاسخ‌های دیگری نیز می‌توانند معتبر باشند، اگر موضوع، رابطهٔ زمانی و شکل فعل هماهنگ باشند؛ مثلاً:

I have had this bicycle since 2022.

این جمله وضعیتِ داشتن را بیان می‌کند و I have been having در این معنی مناسب نیست. پاسخ اولت را پاک نکن؛ سپس نسخهٔ بازبینی‌شده یا دلیل درست‌بودنش را بنویس.

بازگشت به تمرین ۵

برای نوبت بعد چه نگه داری؟

در پایان، فقط سه چیز را نگه دار: جملهٔ اولیه، نسخهٔ اصلاح‌شده و دلیل تغییر. پیشنهاد من این است که فردا یا در نوبت مطالعهٔ بعد، بدون نگاه‌کردن به پاسخ‌ها، یک جملهٔ تازه با همان هدف بسازی. بعد آن را با یادداشت قبلی‌ات مقایسه کن. اگر همان مشکل دوباره دیده شد، به درس مرتبط برگرد و یک نمونهٔ تازه تمرین کن.

خودبررسی کوتاه

آیا پاسخ اولم را پیش از دیدن پاسخ‌ها نوشته و نگه داشته‌ام؟

یادآوری

اگر نه، به تمرین مربوط برگرد و ابتدا پاسخ اول را ثبت کن.

آیا معنیِ جمله و شکل فعل را با هم مقایسه کرده‌ام؟

یادآوری

دلیل انتخاب باید هم رابطهٔ زمانی و هم شکل فعل را پوشش دهد.

آیا همان رابطه را در موضوعی تازه امتحان کرده‌ام؟

یادآوری

تمرین ۵ برای همین انتقال است.

چرخهٔ قابل حمل

۱یک هدف مشخص انتخاب کرده‌ام.
۲پاسخ اولم را نوشته و نگه داشته‌ام.
۳معنی و نشانهٔ دستوری را با پاسخ‌ها مقایسه کرده‌ام.
۴نسخهٔ بازبینی‌شده یا دلیل درست‌بودن پاسخ اول را نوشته‌ام.
۵همان رابطه را در موضوعی تازه امتحان کرده‌ام.

حالا به نقشهٔ گرامر برگرد و نخستین درس مرتبط با هدفی را که انتخاب کرده‌ای باز کن. بعد از آن درس، همین چرخه را دوباره با یک ساختار انجام بده.

بازگشت به نقشهٔ گرامر